op
×

Το σχολείο της κοινότητας - Βασισμένο στη μέθοδο Φρενέ

Διαβάστηκε
Το σχολείο της κοινότητας - Βασισμένο στη μέθοδο Φρενέ


Της Μαργαρίτας Κιάου

Μελέτη περιβάλλοντος με καλλιέργεια λαχανόκηπου στο σχολείο, περίπατοι (με θέματα συγγραφείς, γλύπτες, ιστορικά γεγονότα της γειτονιάς) συμβούλιο τάξης, αλληλογραφία με άλλα σχολεία, σχολική εφημερίδα χαρακτηρίζουν -κυρίως- την παιδαγωγική προσέγγιση της μεθόδου του διάσημου Γάλλου παιδαγωγού Σελεστέν Φρενέ (Celestin Freinet 1896-1966), που έχουν επιλέξει και εφαρμόζουν εκατοντάδες νηπιαγωγοί, δάσκαλοι και καθηγητές δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης σε όλη την Ελλάδα.

Η συνεργασία μεταξύ των μαθητών, η σύνδεση θεωρίας και πρακτικής μέσα από την παραγωγή και την προσφορά υπηρεσιών, η συμμετοχή των μαθητών στις αποφάσεις της τάξης, η ισότητα, η ελεύθερη έκφραση, η επαφή με την κοινότητα και τη γειτονιά αποτελούν τον κορμό της μεθόδου. Επίσης, σημαντικό ρόλο παίζει η τεχνολογία, όπως η τυπογραφία, το ραδιόφωνο, ο κινηματογράφος και κάθε είδους εργαλεία. Κάθε παιδί αναγνωρίζεται σαν ξεχωριστή προσωπικότητα και ο ρόλος του εκπαιδευτικού συνίσταται κυρίως στο να βοηθήσει τους μαθητές να βρουν οι ίδιοι τον δρόμο της γνώσης, αντί του συμβατικού δασκάλου-αυθεντία.

 





Λαχανόκηποι ανθίζουν στα σχολεία

Στο μπαλκόνι, έξω από την τάξη της β' δημοτικού στο 35ο δημοτικό σχολείο Αθηνών, μεγάλωσαν τη χρονιά που πέρασε κολοκυθιές, κρεμμύδια, καρύδια, πατάτες, ντομάτες, δυόσμος, στάρι, αλόη, χαμομήλι, μουσμουλιά. Οι μαθητές προμηθεύονται βαρέλια από τη γειτονιά, ανοίγουν τρύπες, βάζουν κομπόστ, που οι ίδιοι έχουν προετοιμάσει, περιγράφει ο δάσκαλός τους, Μπάμπης Μπαλτάς. Παράλληλα, οι μαθητές έχουν «υιοθετήσει» και φροντίζουν ανά τακτά χρονικά διαστήματα ένα μποστάνι στο γειτονικό πάρκο Ναυαρίνου.

Στο 21ο Νηπιαγωγείο Αθηνών τα παιδιά φύτεψαν δυο παρτέρια: ένα με λαχανικά και ένα με αρωματικά φυτά. Παραδίπλα, στην κουζίνα του νηπιαγωγείου μέσα στη χρονιά τα παιδιά μαγείρευαν με τη νηπιαγωγό Νίκη Κοκκινοπλύτη τα κηπευτικά τους, έκαναν σαλάτες και έτρωγαν όλοι μαζί. Το πότισμα, η φροντίδα, η παρακολούθηση της ανάπτυξής τους και ο καθαρισμός του χώρου ήταν καθ' όλη τη διάρκεια του έτους υπ' ευθύνη τους.

 

 

Γνωρίζοντας την ιστορία και τους καλλιτέχνες της γειτονιάς

Μια διαδρομή του 35ου δημοτικού σχολείου περιλάμβανε τη γνωριμία με συγγραφείς της γειτονιάς, παλιούς και νέους. Από τον Βενέζη, τον Καρυωτάκη, τον Λαπαθιώτη, τον Σεφέρη, την Λότη-Πέτροβιτς Ανδρουτσοπούλου, τον Νίκο Πιλάβιο, μέχρι την Αργυρώ Κοκορέλη, τον Χρήστο Μπουλώτη και άλλους. «Ό,τι έχει η γειτονιά σε μουσική, λογοτεχνία, ιστορία τα ενεργοποιούμε», αναφέρει ο κ. Μπαλτάς.

Στο 21ο νηπιαγωγείο τα παιδιά επισκέφτηκαν γκαλερί στου Γκύζη, ενώ καλλιτέχνες ήρθαν στο σχολείο. Στο γειτονικό Πεδίο του Άρεως συζήτησαν για τα αγάλματα, ενώ ήρθαν σε επαφή με το γλύπτη Θεόδωρο Παπαγιάννη. Συμμετείχαν σε έκθεση στην Τεχνόπολη με ένα χαρτογλυπτό με τη λέξη «Αθήνα», το οποίο τράβηξε το ενδιαφέρον του τότε δημάρχου Γιώργου Καμίνη. Του το χάρισαν, όταν τον συνάντησαν στο δημαρχείο και του εξέφρασαν τα παράπονά τους για τις κλειστές παιδικές χαρές της περιοχής στους, καθώς δεν έχουν πού να παίξουν.

Επίσης, τα νηπιαγωγάκια ενδιαφέρθηκαν για το πώς πήραν οι δρόμοι του Γκύζη το όνομά τους. Και έτσι ήρθαν κοντά με τα έργα του Γύζη, του Λύτρα, του Δρόση και των υπολοίπων.

 

Συμβούλιο τάξης

Η συνέλευση και το συμβούλιο τάξης αποτελούν μια από τις βασικότερες λειτουργίες της μεθόδου Φρενέ. Στην αρχή της ημέρας γίνεται μικρή συνέλευση, όπου φτιάχνεται ένα πλάνο εργασίας για την ημέρα και τα παιδιά χωρίζονται σε ομάδες. Το συμβούλιο τάξης γίνεται συνήθως την Παρασκευή, όταν έχουν συγκεντρωθεί όλες οι προτάσεις και τα αιτήματα των παιδιών και οι αποφάσεις παίρνονται με ψηφοφορία, στην οποία ο εκπαιδευτικός και μαθητές είναι ισότιμοι, μια ψήφο ο καθένας.

Ποια κείμενα θα μπουν στην εφημερίδα, τι λαχανικά θα καλλιεργηθούν, πώς θα διακοσμηθεί η αίθουσα, τι διαδρομές θα πραγματοποιηθούν, ό,τι συμβαίνει στην τάξη περνάει από το συμβούλιο. Επίσης συζητιούνται τυχόν προβλήματα μαθητών και οι συμμετέχοντες συνεργάζονται για τη λύση.

 

 

Εφημερίδα σχολείου και μικρά βιβλία

Στην πρώτη σελίδα της εφημερίδας του 21ου νηπιαγωγείου μπαίνουν τα γενέθλια και ποιος γιορτάζει, αυτό ενδιαφέρει κυρίως τα νηπιαγωγάκια, αναφέρει η κ. Κοκκινοπλύτη. Ακολουθούν τα νέα του λαχανόκηπου, πού πήγανε βόλτες, αν επισκέφτηκαν κάποιο συγγραφέα και στο τέλος οι σχολικές δραστηριότητες.

Η εφημερίδα της Β' Τάξης του 35ου τυπώνεται στο Εθνικό Τυπογραφείο και οι μαθητές είναι παρόντες σε όλη τη διαδικασία. Έρχονται με τα κείμενά τους, βλέπουν τη φωτοσύνθεση, τον τσίγκο, πώς μπαίνει στη μηχανή, μέχρι το τελικό προϊόν. «Οτιδήποτε αφορά την τεχνολογία αρέσει στα παιδιά, γιατί είναι ένας ορατός, εμπειρικός κόσμος», λέει ο κ. Μπαλτάς. Μετά την τοποθετούν, εκτός από το σχολείο, σε γνωστά τους σημεία στη γειτονιά (φούρνο, βιβλιοπωλεία, κλπ).

«Τα παιδιά ξεκίνησαν να γράφουν ελεύθερα, ό,τι τους αρέσει, εκτός από άσχημες λέξεις. Τους άρεσε, μετά έφεραν άλλα κείμενα, για παράδειγμα ποιήματα. Τι θα μπει στην εφημερίδα περνάει από ψηφοφορία και μετά το δουλεύει όλη η τάξη μαζί», αναφέρει η εκπαιδευτικός κ. Καντούρου.

Τα μικρά βιβλία φτιάχνονται από τα παιδιά και είναι οι δικές τους ιστορίες εικονογραφημένες σε ένα οχτασέλιδο, από διπλωμένο Α4 χαρτί.

 

Τι λένε οι έρευνες

Η ερευνητική ομάδα Theodile του Πανεπιστημίου Lille III στη Γαλλία διερεύνησε τα αποτελέσματα της μεθόδου σε ένα σχολείο της Λιλ. Η βία μειώθηκε από τον πρώτο κιόλας χρόνο λειτουργίας του σχολείου με τη συγκεκριμένη παιδαγωγική μέθοδο. Μάλιστα, κατά το δεύτερο και τρίτο χρόνο, μειώθηκε το επίπεδο ανοχής της βίας από τους μαθητές, γεγονός ιδιαίτερης σημασίας, αφού σηματοδοτεί την υιοθέτηση καινούριων κανόνων. Ο σεβασμός τόσο προς τον δάσκαλο όσο και προς τους κανονισμούς ήταν πολύ μεγαλύτερος σε σύγκριση με την παραδοσιακή παιδαγωγική. Οι διαδικασίες του συμβουλίου της τάξης, καθώς και το δικαίωμα λόγου που έχουν τα παιδιά στο σχολείο, τους δίνουν την ευκαιρία να αναπτύξουν δεξιότητες  επικοινωνίας (π.χ. ενεργητική ακρόαση, επιχειρηματολογία) και τη δεξιότητα κριτικής σκέψης και προβληματισμού, ενώ οι μαθησιακές δεξιότητες των παιδιών (π.χ. έρευνα, αξιοποίηση μέσων μάθησης, τεχνικές στα μαθηματικά) βελτιώνονται κατά πολύ.









Σχετικά άρθρα

Ο Κώστας Μπακογιάννης βάζει λουκέτο στο σχολείο της Πακιστανικής κοινότητας

Ο Δήμαρχος Μπακογιάννης έδωσε χθες, στη συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου της Αθήνας, το πράσινο φως για το κλείσιμο του σχολείου της Πακιστανικής Κοινότητας Ελλάδος

Στο εδώλιο τη Δευτέρα η δασκάλα που υπερασπίστηκε τα προσφυγόπουλα

Το αδίκημά της ήταν ότι πίστευε ότι όλα τα παιδιά του κόσμου έχουν θέση στο σχολειό, άσχετα από το χρώμα της επιδερμίδας τους, τη θρησκεία τους, την οικονομική κατάσταση των γονιών τους.
ΔΗΜΟΦΙΛΗ
ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies για την αποτελεσματικότερη λειτουργία του. Συνεχίζοντας την περιήγηση αποδέχεστε στην Πολιτική cookies ×